سرویس : فرهنگی و اجتماعی , یکشنبه ۱۲ دی ۱۳۹۵ ۱۳:۰۳:۵۹ شناسه خبر : 1062379

ناکارآمدی فرهنگی؛ چرا؟

جشنواره عمار و جمهوری­ خواهی فرهنگی

با هر منظری به تجربه‌ی زیسته‌ی نظام جمهوری اسلامی در این دو سه دهه‌اخیر نگاهی گذرا بیا‍‌ندازیم، حوزه‌ی فرهنگ از ناکارآمدترین حوزه‌های حیات اجتماعی در این دوران است؛ چرا؟

جشنواره عمار و جمهوری­ خواهی فرهنگی

یادداشت میهمان تبریزبیدار؛حجت‌الاسلام مجتبی نامخواه



 نظریه مردم‌سالاری‌دینی به مثابه محصول و آورده‌ی انقلاب اسلامی، فراتر از امر سیاسی در تمام شئون حیات اجتماعی قابل پیگیری است؛ با این حال این نظریه تا کنون اغلب در حوزه‌ی «سیاست» و «قدرت»  تصویر شده است و ما هیچ ایده‌ی عملی و روشنی از طرح مردم‌سالاری دینی در ساحت فرهنگ، اجتماع و اقتصاد نداریم. بر این اساس «جمهوری‌خواهی فرهنگی» از اولویت‌های «انقلابی گری فرهنگی» است.

با هر منظری به تجربه­ ی زیسته ­ی نظام جمهوری اسلامی در این دو  سه دهه اخیر نگاهی گذرا بیاندازیم، حوزه ­ی فرهنگ از ناکارآمدترین حوزه های حیات اجتماعی در این دوران است؛ چرا؟

در تحلیل ساختاری این ناکارآمدی، به طور مشخص دو رهیافت تحلیلی در برابر هم قرار دارد. در یک سو کسانی قرار دارند که می نویسند: «ما باید مدل بازی را عوض کنیم و دستگاه­های فرهنگی­مان را از حوزه­ ی جمهوریت به حوزه ­ی اسلامیت نظام بکشانیم. یعنی تا زمانی که نظام فرهنگی کشور ما زیر نظر جمهوریت است در این دام گرفتار هستیم»


در این دیدگاه جمهوری اسلامی یک نظام دوپاره است و از دو بخش «جمهوریت» و «اسلامیت» تشکیل شده است و ریشه‌ی ناکارآمدی نهادهای فرهنگی، قرار داشتن آن‌ها در بخش جمهوریت است. این پیشنهاد البته محدودیت های در قانون اساسی مواجه خواهد بود؛ پاسخ‌ آن‌ها روشن است: «ممکن است برای این کار لازم باشد قانون اساسی هم تغییر کند».


در برابر این دیدگاه اما دیدگاه دیگری مطرح است: «هر جائى که ناکامى هست، به خاطر این است که ما نتوانستیم حضور مردم را در آن عرصه تأمین کنیم» دیدگاهی که ریشه‌ناکارمدی ها را به غیر مردمی بودن باز می‌گرداند: «هر جائى که مسئولین کشور توانائى‌هاى مردم را شناختند و به کار گرفتند، ما موفق شدیم. هر جائى که ناکامى هست، به خاطر این است که ما نتوانستیم حضور مردم را در آن عرصه تأمین کنیم. ما مسائل حل نشده کم نداریم ... اینجاست که مسئولین بایدزمینه‌ها را، مدلها را، فرمولهاى عملى  و قابل فهم عموم را،فرمولهاى اعتمادبخش را براى مشارکت مردم فراهم کنند».

بار دیگر به استدلال‌های دو طرف بازگردیم؛ نویسنده‌ی یادداشت اول یکی از مدیرانی است که در اغلب نهادها و شوراهای فرهنگی بخش اسلامیت(!) مسئولیت داشته و دارد؛ آن‌چه او نوشته بازتاب مشتی نمونه، از خروار‌ها دیدگاهی است که در سطح مدیریت ناکارآمد فرهنگی در طول چند دهه رایج بوده و هست. دیدگاه دوم اما استدلالی است که در بیانات رهبر انقلاب آمده است.

جشنواره عمار، اگر موفقیتی داشته به این دلیل بوده که توانسته در برابر اراده‌ی معطوف به اشرافیت ظاهرالصلاح در حوزه‌ی فرهنگ، فرمول‌ هایی برای مشارکت مردم به دست بدهد. توانسته کاری کند که تعداد بیشتری از مردم در رسانه‌ی سینما روایت شوند و تعدد بیشتری هم این روایت‌ها ببینند. اشرافیت فرهنگی‌ای که همواره در مصادر مدیریتی و شورایی عرصه فرهنگ حضور داشته است و  برای پیش برد خواسته‌های ظاهرالصلاح خود حتی به قانون اساسی هم اعتنایی ندارد، یک واقعیت است. در برابر چنین اراده‌ای وجود یک جشنواره عمار، به مثابه یک جنبش جمهوری‌خواهی فرهنگی، یک نیاز مبرم است.


آخرین اخبار

پربازدیدترین

پر بحث ترین

آخرین نظرات

  • اصل نجاری

    خسته نباشید خدمت جناب دکتر خدادادی و همکارانشان در هیئت نظارت.مردم آذربایجان هیچ وقت جدیت و تعصب و حساسیت شما را به مسائل استان از یاد نمیبرد و قطعا در مورد تایید صلاحیت افراد ثبت نام کنندگان نهایت دقت را خواهید کرد.تا ان شاءالله شاهد حضور افرادی باشیم که به اهداف و آرمانهای انقلاب و خون شهداء پایبند هستند.

  • جواد فقیهی

    کل مجموعه شهرداری بهتر می توانست باشد نه فقط گردشگری.

  • همشهری

    سلام و عرض ادب خدمت تمام مسئولین تبریز بیدار و تبریک عید به همشهریان و شما بزرگواران. تا روز انتخابات میشه همه از حاشیه شهر و بافت فرسوده و بافت تاریخی حرف میزنند ولی روز عمل و کار همه از سرمایه گذاری در مناطق ثروتمند مثل پروژه اطلس حرف میزنند. انصاف هست ربع رشیدی و دو کمال به اون عظمت را گذاشتیم تا کاملا تخریب شوند و بعدش بیاییم از مجتمع های تجاری چند صد میلیاری صحبت کنیم. آقا مسیرگشائی سیلاب قوشخانه را چیکار کردید طی این 4 سال؟(فقط راکد ماند). اتوبان پاسداران همونطوری موند. خروجی یوسف اباد بدترین نمای شهری را دارد در حالیکه بیشترین تردد را دارد. خانه های شهرداری در شهرک ارم را چطور؟ خیابان طالقانی، مارالان و امامیه چیکار کردید؟ چرا ترمینال تبریز هر روز یه تصمیم را پذیرا هستش؟ بحث مترو یا ... خیابان عباسی اولین خیابان پرتردد شهر کدام مرحله هستش؟ پروژه آیسان چرا تمامی ندارد؟ ساماندهی گورستان ها چطور هستش؟ گورستان مارالان و ملک عباسی در بدترین وضعیت خود به سر میبرد. و هزاران مورد دیگر و بقولی بفرمایید کارهایی که نکردید را بگید!!!!!!!!!!!!

  • اطلاعاتی ها تو رو خدا به کسانیکه بد سابقه هستند صلاحیت ندهید نگذارید این فاسدان دوباره مدیریت شهری را به دستان نالایقشان بگیرند. سربازان گمنام آقا چشم امید هزاران رنجکش تبریزی به شماست. اجازه ندهید.

  • اگر من جای اعضای فعلیرشورآ بودم هیچوقت به خودم اجازه ثبت نام دوباره را نمی دادم.

  • طراحی سایت

    خیلی جالب بود ممنون

  • طراحی سایت

    ممنون از مطلب خوبتان

  • طراحی سایت

    ممنون واقعا جالب بود

  • بهرام

    دوستان سخنان برخی از شهروندان معقول که کیفیت اجناس خوب است، تنوع زیاد است، برخورد فروشندگان خوب است و... اما به چه قیمتی؟! ما اگه میخواهیم فرزندانمان در آینده راحت باشند باید کالای ایرانی بخریم...

  • حسین

    امیدوارم روحانی از اریکه قدرت بیفته

  • امیر

    سال سختی بود. سال سخت

  • ل

    سال خوب بود. حال کردم کلا

  • بایراق

    سلام-از مسلمانی به دور است که در مورد اشخاص گنگ سخن بگویندباید جرم افراد همانگونه که در دادگاه ثابت شده اعلام گردد در غیرآن خود این گونه گفتار دامن زدن به شایعه وخود فساد است والبته گناه

  • محمد حسین

    ایران نباید در این برهه کشور بزرگ مسلمان ترکیه را در مقابل حملات ناجوانمردانه کافران اروپایی تنها بگذارد . ما ملت ایران هر گز نباید ایام بد اقتصادی ایران را که با محاصره اقتصادی در دوران جنگ تحمیلی غربی ها و در راس اش آمریکا بر کشورمان اعمال شده بود و تنها رگ حیاتی اقتصادی کشور از طریق ترکیه و با کمک ترکیه به داد ایران رسید رو فراموش کنیم . هر چه باشد ترکیه کشور مسلمانی هست و با کشور ایران هم مرز هست و مشترکات بسیاری با ما دارد در چنین شرایطی پشت کردن به ترکیه کمال نامردی بشمار خواهد رفت

  • ستایش محمدیان

    ما با راهیان نور خیلی خوش گذشت به ما خیلی ممنون از زرحمتکشان این کارها

  • احمد

    خیلی عالی هست ماهم قراره بریم

  • حسن

    سلام-در سرشماری جدید جمعیت شهرهای و کل آذربایجان چقدر اعلام شده

  • سال فوق العاده هم از لحاظ اقتصادی و هم از لحاظ فرهنگی الکی مثلا وضع ملت خوبه خخخخخخخخخخ

  • محمد

    سال تاسف برای شورای شهر و شهرداری تبریز بود. سهم خواهان سهم خودشونو نگرفتن و هرجلسه تو شورا حاشیه ایجاد کردن. افرادی که سهم گرفتن هم خفه شده بودن. همین

  • سال سختی بود از هر لحاظ. کاش سال 96 بهتر باشه