سرویس : قفقاز و غرب آسیا , دوشنبه ۲ بهمن ۱۳۹۶ ۱۴:۵۹:۰۱ شناسه خبر : ۱۰۶۹۷۵۴

از واکنش رسانه های ایرانی تا مساله ای به نام انتخابات زود هنگام؛

چند نکته در مورد عملیات ترکیه در عفرین

نکته ای که در تحلیل ها و اخبار ایرانی وجود دارد نگاهی به شدت منفی با پیش فرض "کمک اردوغان به تروریست های سوریه" است که از سالهای نخست بحران سوریه در رسانه های ایرانی ایجاد شده و تا امروز ادامه دارد

یادداشت میهمان تبریزبیدار؛ مسعود صدر محمدی


حمله نظامی ترکیه در عفرین را باید از ابعاد گونگون بررسی کرد. این نوشتار به بررسی چند نکته در این خصوص پرداخته است:

)واکنش رسانه های ایرانی: سه روز از عملیات عفرین گذشته است و امروز بسیاری از روزنامه های کشور در صفحات بین الملل خود به این موضوع اشاره کرده اند. حتی روزنامه رسمی دولت یکی از تیترهای صقحه اول خود را به این عملیات اختصاص داده است. اما نکته ای که در تحلیل ها و اخبار ایرانی وجود دارد نگاهی به شدت منفی با پیش فرض "کمک اردوغان به تروریست های سوریه" است که از سالهای نخست بحران سوریه در رسانه های ایرانی ایجاد شده و تا امروز ادامه دارد. این درحالی است که همه کسانی که با تحولات سیاسی ترکیه آشنا هستند از تغییر سیاست دولت ترکیه و شخص اردوغان در موضوع سوریه خبر دارند. نگاهی به شدت سیاه و قرار دادن این پیش فرض که اردوغان از تروریست های عرب در مقابل نیروهای کرد و نه تروریست های کرد دفاع میکند در حالی که در اظهارات رسمی دولت ترکیه زدن کلیه تروریست ها اعم از کردها و عرب ها سخن گفته شده است کرداری غیر حرفه ای است.


این که رسانه اصلی دولت جمهوری اسلامی از تیتر "شاخه زیتون خونین" استفاده میکند و این عملیات را به شدت محکوم میکند در حالی که – بنابر اطلاعات غیر رسمی ای که شنیده میشود- دولت ایران از چند وقت پیش از این مساله خبر داشته و حتی به عنوان واسطه بین دمشق و آنکارا نیز نقش هایی را برعهده گرفته است (که البته امروز روسها پیش دستی کرده و اعلام کردند که کرملین در حال ایجاد هماهنگی بین دمشق و آنکارا است.) و در روز عملیات عالی ترین مقام نظامی ترکیه با عالی ترین مقام نظامی ایران تماس گرفته و مذاکرات تلفنی آنها در وضعیتی نرمال پیش رفته است چنین حمله ای به عملیات ترکیه اقدامی غیرحرفه ای میتواند به شمار بیاید. و حتی شاید نشان گر دوگانگی در نهادهای سیاستگذاری و اطلاع رسانی ایرانی باشد.


2) ارتش آزاد: اردوغان با وجود تمام انتقاداتی که میشود و با وجود تمام ریسکهایی که وجود دارد تلاش دارد تا ارتش آزاد سوریه را به عنوان یک ارگان مشروع مورد استفاده قرار دهد. در یک سال گذشته آنکارا تمام تلاش خود را کرده تا با منظم کردن "ارتش آزاد سوریه" به عنوان مخالفین معتدل دولت سوریه هم عملکرد خود در مورد ارتباط با گروه های تروریستی را در چند سال گذشته تبرئه کند و هم از سویی یک گروه نظامی به عنوان بازوی عمل کننده در داخل سوریه داشته باشد. البته بسیاری از کارشناسان ترک با در نظر گرفتن تجانس ایدئولوژیک ارتش آزاد با سایر گروه های تروریستی و نیز تجربه همکاری این گروه با جبهه النصره از خطرات و ریسک بالای این وضعیت خبر میدهند. اما دولت ترکیه تصمیم دارد تا هزینه حضور در سوریه را با استفاده از این گروه به حداقل کاهش دهد. آیا دولت ترکیه فکری برای آینده مناسبات خود با این گروه کرده است یا نه و آیا دولت ترکیه فکری به آینده رابطه این گروه با ارتش دولت سوریه فکری کرده است یا نه مسائلی است که برای پاسخ آنها باید منتظر ماند. اما آنچه مسلم است این که آنکارا تلاش دارد تا با تجاهل نسبت به گذشته تاریک این گروه آنها را تبدیل به یگانی متمدن و شورع از ملت سوریه در برابر دولت سوریه استفاده کند. اما حقیقتا کدام اهرم‌ها در دست آنکارا وجود دارد که بتواند این گروه را در آینده با آن کنترل کند؟ آیا صرفا تامین لجستیک و مالی میتواند "مخالفان معتدل" را که سراسر تندروی هستند سربه زیر کند؟


3) انتخابات زود هنگام: از جمله مسائلی که در مورد این عملیات نادیده میماند و در تحلیل ها کمتر به آن توجه میشود مساله انتخاباتی ترکیه است که در پیش رو است. برخی اطلاعات تایید نشده و غیررسمی از آنکارا حکایت از آن دارد که گروهی در داخل حزب حاکم در حال بررسی تاثیراتی که عملیات عفرین بر فضای افکار عمومی دارد هستند و احتمال میرود اردوغان با استفاده از فضای همرایی ملی و انفعالی که و مبتلا به آن شده اند استفاده کرده و در شرایطی مشابه ماه های پس از انتخابات حزیران 2015 اعلام زمان برای انتخابات زودهنگام کند. اگر عملیات آنچنان که انتظار میرود پیشرفت داشته باشد، در اواخر ماه فوریه (اوایل اسفند) اردوغان اعلام زمان اواخر ماه مارت و یا آپریل (فروردین و اردیبهشت) خواهد کرد. با توجه به مساله تاثیری که آب و هوا و شرایط جوی در انتخابات های ترکیه دارد احتمال اردیبهشت بیشتر است.