تلگرام
کانال تبریزبیدار در تلگرام
دنبال کنید
سرویس : فرهنگی و اجتماعی , شنبه ۱۷ شهریور ۱۳۹۷ ۱۰:۴۹:۵۳ شناسه خبر : ۱۰۷۲۶۷۷

نویسنده تبریزی رمان من یک لاک پشتم در گفتگو با تبریزبیدارمطرح کرد؛

محافل ادبی تبریز صرفا بخاطر گذران وقت است/ کتاب باید از شعار زدگی به دور باشد/ از لحاظ کتابخوانی دچار فقر هستیم

«من یک لاک‌پشتم» اثر علی علی‌بیگی رمانی است از زبان نوجوانی که در بستر بعد از جنگ روایت می‌شود، فضایی را مهیا می‌کند تا با چشمی دیگر به جنگ نگاه کنیم.

به گزارش تبریز بیدار ، بسیاری معتقدند که توانایی نویسندگی و نوشتن خوب، استعدادی است که تنها قشر خاصی آن را دارا می‌باشند. این افراد تصور می‌کنند انسان‌ها دو دسته‌اند: دسته اول کسانی که نویسندگان ماهری هستند و ناخودآگاه خوب می‌نویسند، «من یک لاک‌پشتم» اثر علی علی‌بیگی رمانی است از زبان نوجوانی که در بستر بعد از جنگ روایت می‌شود، فضایی را مهیا می‌کند تا با چشمی دیگر به جنگ نگاه کنیم. تحریریه سایت خبری تبریزبیدار گفتگویی صمیمانه با نویسنده جوان تبریزی انجام داده است که در ادامه باهم می خوانیم.

در ابتدا شرح حالی از خودتان و رمان من یک لاکپشتم   بفرمایید؟

با سلام خدمت شما و تمام مخاطبان سایت خبری تبریزبیدار، بنده علی علی بیگی متولد 1366 فارغ التحصیل  رشته الکترونیک  دانشگاه آزاد اسلامی هستم، و در دانشگاه هنر انقلاب نیز فارغ التحصیل رشته کارگردانی نیز می باشم، من یک لاکپشتم  نام این رمان است، داستان این رمان شرح حال پسر نوجوانی 13 ساله  به نام ایاز است که در مقطع راهنمایی در تسوج یکی از شهر های استان آذربایجان شرقی زندگی می کند، داستان کتاب  در حال و هوای دهه شصت و ایام دفاع مقدس  رقم می خورد، داستان زندگی این پسر نوجوان به شکلی است که نگاه متفاوتی به دنیای پیرامونی خود دارد و در برخورد با مسائل به صورت غیر طبیعی و غیر معمول عمل می کند،  این برخود ها در تقابل با معلمان مدرسه بیشتر نمود پیدا می کند و از آنجاییکه پدر این پسر نوجوان عازم جبهه می شود  مشکلات ایاز روز به روز  بیشتر می شود، تقابل با مشکلات  باعث می شود  نوجاون قصه ما  در ادامه داستان پخته تر عمل کند و در نهایت در میان این مشکلات وارد سنین جوانی و بزرگسالی می شود، این شرح حال مختصری از مضمون داستان کتاب من یک لاک پشتم است. کار نگارش این رمان در حدود 2 سال طول کشید که از اواخر سال 94 شروع شد و در سال 96 بعد از انجام ویرایش نهایی و بازنگری توسط انتشارات نیستان در تهران  چاپ شد، در 144صفحه و 12 فصل نگاشته شده است.

فن نویسندگی این است که از یک ایده  تخیلی یک اثر عینی به وجود آورد

تبریزبیدار؛ آیا مضمون داستان  برگفته از یک داستان واقعی است یا  توسط خود شما طراحی و تصور شده است؟

باید عرض کنم  مضمون این داستان به صورت کاملا تخیلی است و برگفته از واقعیت نیست، ولی برای اینکه در ذهن مخاطب تصویر سازی شود از برخی نماد های عینی استفاده می شود که هم تاثیر گذاری اثر بیشتر شود و  اساسا فن نویسندگی رمان به این صورت است که نویسنده یک داستان تخیلی و ذهنی را از طریق برخی نماد های باور پذیر به یک قصه عینی تبدیل می کند،  ایده اولیه  نگارش این رمان به این موضوع برمی گردد که در حدود چند سال پیش یک کلیپ چند دقیقه ای از مدافعان حرم مشاهده کردم که در آن تصویر  مدافع حرمی که در حال وداع با خانواده خویش بود و فرزندان این رزمنده  مانع رفتن پدر می شدند ولی این فرد برای رسیدن به آرمان و هدف خود حاضر می شد از عزیزترین کسان خود دل برکند، این تصویر را چندین سال در ذهن خود مرور می کردم و در ابتدا داستان کوتاهی هم نوشتم و حتی فیلم نامه ای هم برای این تصویر خلق کردم ولی به صورتی که مورد دلخواه من باشد، نشد و در نهایت این ایده به نوشتن رمان من یک لاک پشتم منتهی شد. در کار نگارش این رمان آقای احمد دهقان نویسنده کتاب سفر به گرای 270درجه کمک بزرگی به من کرده است و از نظرتاتش بهره ها بردم.

تبریزبیدار؛ با توجه به ایده اولیه، چرا مقطع زمانی دهه 60 را  برای اتفاقات رمان خودتان انتخاب کردید؟

به نظر من  هر نویسنده باید داستان خودش را بنویسد  به این معنا که در حالتی  که زندگی کرده و شرایطش را می شناسد  شروع به نوشتن کند، البته علاقه و میل من به نویسندگی محدود به ادبیات دفاع مقدس نیست، نوشتن اگر سفارشی باشد و سخن از عمق دل نویسنده بر نیاید، طبیعتا نمی تواند تاثیر گزار باشد و جذب پذیری مخاطب هم نخواهد داشت، در حوزه ادبیات دفاع مقدس هم شاهد هستیم  اثری  چه به عنوان کتاب نوشته شود یا به صورت فیلم ساخته شود هرگاه از عمق وجود و باتوجه به دغدغه های نویسنده یا کارگردان  خلق شود، ماندگارتر می شود. البته در این رمان به صورت کامل به بحث دفاع مقدس پرداخته نشده است و دید متفاوت یک نوجوان دهه شصتی را باتوجه به  شرایط زمان جنگ، به رشته تحریر  در آوردم.محدوده اتفاقات داستان  در مدت7ماه ادامه پیدا می کند.

محافل ادبی تبریز بیشتر به گذران وقت مشغول هستند تا کمک برای خلق یک اثر

تبریزبیدار؛ به غیر از نگارش این رمان، نوشته یا آثار دیگری هم دارید بفرمایید؟

بنده کار نویسندگی را از حدود 10 سال پیش آغاز کردم،  در حوزه سینما و هنر هفتم  یادداشت نویسی را دنبال می کنم، در زمان دانشجویی، با نشریات دانجشجویی همکاری داشتم و در زمانیکه مدیر داخلی  نشریه دانشجویی سبز،سرخ  بودم برای این نشریه مطالبی می نوشتم، به صورت موردی با برخی از سایت های ادبی و نشریات تهران همکاری داشتم، نویسندگی من بیشتر در حوزه فیلمنامه  نویسی بود، البته در حوزه فیلم کوتاه هم فعالیت داشتم  و فیلم کوتاه اگر فردا بیایید هم در جشنواره مدافعان حرم برای فیلم نامه جایزه کسب کرد.

تبریزبیدار؛ با انجمن های مختلف ادبی و هنری هم در ارتباط هستید؟

متاسفانه به آن صورت باید و کامل با محافل ادبی شهر تبریز در ارتباط نیستم و فقط  انجمن های علمی بسیج و فیلم، همکاری های کوتاهی داشتم، علت این امر هم عدم تاثیر گزاری این محافل علمی و هنری است، به این معنا که بتوانند تویسنده را برای خلق یک اثر سوق دهند، چندان موثر عمل نمی کنند، صرفا به عنوان گذران وقت و برخی تحلیل های مختلف عمل می کنند،  در حوزه کتاب و فیلم حمایت های آنچنانی از نویسندگان جوان انجام نمی گیرد، البته جدیدا شنیده ام که در حوزه کتاب قدم هایی برداشته شده است ولی با این وجود، محافل هنری و ادبی  تا رسیدن به یک جایگاه بنیادی در حوزه فرهنگ، فاصله زیادی دارند، در حوزه سینما هم چندین فیلنامه را ارائه دادم که مورد استقبال قرار نگرفت. به نظر من علت این امر هم عدم توجه به تخصص و پرورش استعداد است،هنوز به این نکته نرسیده ایم که  در حوزه های مختلف فرهنگی و اجتماعی تخصص باید حرف اول را بزند، گاها مشاهده شده است که افراد غیر متخصص در جایگاه های تخصصی وارد می شوند  و نتایج مثبتی هم مشاهده نمی شود. سلایق  حزبی در حوزه فرهنگ نیز وارد شده است و این به ضرر فرهنگ کشورمان است.

سعی می کنم دغدغه های فرهنگی و اجتماعی را در قالب داستان انتقال دهم

تبریزبیدار؛ آیا از رمان من یک لاکپشتم در تبریز رونمایی شده است؟

البته  این رمان بعد از چاپ به صورت رسمی وارد بازار شده است ولی تا بدین روز هنوز به صورت رسمی در تبریز از این کتاب رونمایی نشده است،خوشبختانه  قرار بر این شده است که طی مراسمی در تبریز از این رمان رونمایی شود، تیراژ اولیه این رمان به تعداد 1200 جلد بوده است،  برخلاف رمان که معمولا تعداد صفحات  بیشتر  استدر تیراژ اولیه بنارا بر این گذاشتیم که   رمان من یک لاکپشتم یک کتاب قطور و پر صفحه نشود تا مخاطب با تمرکز و هیجان بیشتری داستان را دنبال کند. تصمیم گرفتم که این رمان را در جشنواره های مختلف هم ارائه دهم.

تبریز بیدار؛آیا اثر جدیدی هم در دست نگارش دارید؟ اگر هست؟ در کدام حوزه می باشد؟

اتفاقا  رمان دیگری هم در حال نگارش است  که مربوط به ادبیات دفاع مقدس نیست و در شرایط زمانی حال است و در حوزه معضلات اجتماعی با قالب عشق و نفرت است، سعی می کنم برخی مشکلات حوزه فرهنگ و اجتماعی کشور را در قالب داستان و رمان بیان کنیم، حیطه کاری من تقریبا در داستان نویسی خلاصه می شود به همین خاطر، دغدغه های اجتماعی را با زبان داستان به جامعه انتقال می دهم.


Image title


داستان های کوتاه به اندازه رمان در جذب مخاطب موفق نیستند

تبریزبیدار؛ به نظر می رسد در شرایط فعلی داستان نویسی کوتاه مورد غفلت قرار گرفته است، به نظر جنابعالی علت این امر چیست؟

 دلیل اصلی این کم کاری و غفلت را در کاهش مخاطب  بیان کرد، همیشه مخاطب رمان  از تعدا مخاطب داستان های کوتاه بیشتر است علت این امر را در ارتباط سازی بین مخاطب می توان نام برد، رمان راحتتر با مخاطب ارتباط برقرار می کند، در داستان کوتاه ارتباط بین موضوع و مخاطب زودتر به پایان می رسد و براساس این علت، همیشه داستان های کوتاه در جذب مخاطب به اندازه رمان، موفق نبوده اند، این را هم عرض کنم که  بنده در حوزه داستان نویسی  کوتاه هم  فعالیت داشتم ولی برای خلق یک مجموعه داستان کوتاه باید زمان مناسب و به اندازه صرف کرد. این هم به سلیقه و علاقه نویسنده بر می گردد، علت دوم این مسئله هم به عدم وجود بستر های مناسب بر می گردد، یعنی اگر نویسنده ای در حوزه داستان نویسی کوتاه یا رمان فعالیت می کند، خیلی زود  به متن جامعه معرفی می شود ولی این امکان در شهر های دیگر کمتر وجود دارد، به طور مثال در همین شهر خودمان تبریز، نویسندگانی هستند با ذوق و استعداد قوی ، ولی در عین حال در نهایت گمنامی و عزلت قرار دارند،این مشکل  در سطح کلان نیز دیده می شود، نویسندگان در ایران به صورت غریب زندگی می کنند، به طور مثال فردی به اسم حبیب احمد زاده کتابی با نام شطرنج با ماشین قیامت  با موضوع دفاع مقدس نوشته است که به چندین زبان دنیا نیز ترجمه شده است و هم اکنون در دانشگاههای آمریکا مورد استفاده قرار می گیرد، نویسنده ای در این حد در کشور فعالیت می کند ولی قطعا بیش از 95 درصد مردم اطلاعی ندارند.

در دفاع مقدس یک واقعه عمیق انسانی اتفاق افتاده است

تبریزبیدار؛ علت اینکه آثار در ارتباط با دفاع مقدس، بیشتر مورد توجه قرار می گیرند چیست؟

البته بنده با این نظر شما موافق نیستم، همه آثاری که در رابطه با دفاع مقدس  خلق می شوند، همیشه مورد اقبال عموم قرار نمی گیرد، در ثانی جذب مخاطب و خوانده شدن یا نشدن دلیل برتری یک کتاب نیست، چندین عامل در تحقق این مسئله موثر است، رمانی به عنوان اولین اثر یک نویسنده چاپ شده است که شاید هم از لحاظ تخصصی یک اثر ماندگار نیست ولی به چاپ شصت و نهم هم رسیده است، دلایل زیادی در این رابطه وجود دارد، تیلیغ و معرفی یک کتاب از جنس همین دلایل مطرح شدن است، چگونگی رسیدن یک کتاب به دست مردم و نحوه عرضه کتاب از دلایلی است که باعث می شود برخی از کتاب ها مورد اقبال مردمی قرار می گیرند،ولی با وجود این دلایل، علت اصلی اینکه یک اثر مرتبط با دفاع مقدس مورد اقبال عمومی قرار می گیرد این است که در جنگ 8 ساله یک واقعه عمیق انسانی به وقوع پیوسته است، زمانیکه برای اولین بار مناطق جنگی را مشاهده کردم، این احساس در من ایجاد شد که در زمان جنگ در این مناطق یک زلزله 10 ریشتری اتفاق افتاده است که عموم مردم بی خبر هستند.


Image title


تبریزبیدار؛ از سختی های چاپ و نشر کتاب برایمان بگویید؟

کار نشر کتاب در ایران سختی های خودش را دارد، از یک طرف ناشر باید تامین مالی خود را در نظر داشته باشد از طرف دیگر اثری را که چاپ می کند  مقبولیت خود را نداشته باشد از حقوق مادی و معنوی اثر محروم می شود, در چاپ رمان من یک لاکپشتم هم انتشارات نیستان بعد از  مطالعه کتاب تصمیم گرفت کتاب را چاپ کند, قیمت  روی جلد رمان من نیز 14 هزار تومان است که نسبت به تعداد صفحات قیمت مناسبی است, هم اکنون نیز این کتاب در پاتوق کتاب جنب مسجد طوبی قابل خرید است ظاهرا چون این کتاب فروشی نمایندگی انتشارات را بر عهده دارد و فعلا در همین کتابخانه یافت می شود.

باید سعی شود کتاب از شعار زدگی به دور باشد

تبریزبیدار؛ کتاب های مربوط به دفاع مقدس از طرف نهادهای انقلابی حمایت می شوند؟

شاید بتوان گفت من در کتابم شعار نداده ام و این بزرگترین ادعایی است که می توانم درباره کتاب خودم داشته باشم،  سعی کردم کتاب را از شعارزدگی حظ کنم، همانطور که گفتم،  دفاع مقدس یک گنجینه عظیم انسانی است که ظرفیت های بالایی دارد، داستان هایی با مضامین بلند انسانی در دفاع مقدس اتفاق افتاده است که نیاز به کار بیشتر دارد, حتی مسائلی که در شهر های مختلف  اتفاق می افتد و به نوعی ریشه  در دفاع مقدس دارد همه این ها ابزارها و ظرفیت هایی هستند که می توان  روی آن ها کار کرد  و برخی نهاد های انقلابی نیز باید در این میان پشتیبان آثار تولیدی دفاع مقدس باشند. داستان های دفاع مقدس هرچه قدر  از شعار زدگی به دور باشد  بیشتر بر دل خواهد نشست.

تبریزبیدار؛ گفتید که در عرصه شعر و شاعری  هم دستی بر قلم دارید نظرتان را درباره حال فعلی شعر بفرمایید؟

در کنار نویسندگی برخی اوقات شعر نو هم می هوانم و هم می سرایم، البته انتخاب قالب های شعری  به  استعداد و نیاز درونی شاعر بر می گردد، بر فرض  شاعری است که غزل را بهتر از قصیده می سراید، البته به خواست جامعه نیز باز می گردد شاید یک داستان عاشقانه  مورد علاقه  مخاطب قرار دارد، در حالی که موضوعات دیگری هرچند از لحاظ قالب شعری و موضوع برتر باشند ولی مخاطب نمی تواند  ارتباط گیری بهتری داشته باشد.

از لحاظ کتابخوانی دچار فقر هستیم

تبریزبیدار؛ اگر زمانی  فیلمسازی پیدا شود که بخواهد از رمان شما فیلم بسازد شرایط تبدیل رمان به فیلم وجود دارد؟

هر داستانی می تواند به فیلم یا اثر سینمایی تبدیل شود، فیلم نامه  ساختار متفاوتی از رمان دارد، برخی نمادها  در  رمان ارزش است ولی در فیلمنامه توجه خاصی بدان نمی شود همین قضیه به صورت عکس نیز صادق است، هرچند ریشه و ساختار اصلی به هم نزدیکتر است ولی هرکدام ساختار  پیرامونی متفاوتی دارند، به طور مثال   توصیف ادبی در رمان ارزشمند است و جایگاه ویژه ای دارد در صورتی که اگر تبدیل به فیلمنامه شود تاثیر خود را از دست خواهد داد، در عین حال جلوه های بصری در فیلمنامه تاثیر گزار است ولی در رمان معمولا مورد استفاده قرار نمی گیرد.

تبریزبیدار؛ اگر در پایان مطلبی دارید بفرمایید؛

مخاطب معمولی که صرفا رمان را بخاطر لذت بردن بخواند، شاید با همین اطلاعات کم نیز قانع شود ولی اگر قرار باشد به صورت فنی و تحلیلی مورد بررسی قرار گیرد باید محفلی باشد و اهل فن جمع شوند تا بیشتر رمان  مورد نقد قرار گیرد، بزرگترین معضل جامعه ما نبود علاقه به کتاب و کتابخوانی است، از لحاظ کتابخوانی دچار فقر هستیم اگر هرکسی که اهل کتاب است  یک نفر از دوستان خود را  کتاب خوان کند در واقع کمک بزرگی به حوزه فرهنگ کشور کرده است چراکه درباره این موضوع در حالت اضطرار قرار داریم،