دوشنبه / ۱۹ مرداد / ۱۴۰۵ Monday / 10 August / 2026
×

داستان از جایی شروع شد که مداح جوان شهر تبریز خواست به زبان و ادبیات خودش از رئیس جمهور انتقاد کند. زبانی آمیخته با طنز و کنایه که هرکس که مخاطب این مداح باشد و با او در ۱۶۰ شب حضور در خیابان همراه بوده باشد متوجه می‌شود.

در باب مداحی و مداح منتقد؛ این روش رفتار با منتقد درست نیست!
  • مرداد 19, 1405
  • یادداشت تبریزبیدار: متین آل طه / جنگ رمضان بیش از هر زمان دیگر اهمیت وجود قشر مداحان در جامعه را مشخص کرد. از همان ساعات نخستین شروع جنگ، این مداحان بودند که با برپایی تجمعات کوچک و بزرگ مردم را پای کار آوردند و خیابان را از دست معاندان و اغتشاشگران گرفتند. تولید آثار حماسی، راهبری اجتماعی و فرهنگی، ایجاد فضای همدلی، ایجاد فضایی برای بیان مطالبات عموم مردم و… تنها بخشی از خدمات مداحان در عرصه جنگ رمضان بوده است که هرکدام به طور دقیق و با مصدق‌های مشخص، قابل تحقیق و برسی‌اند.

    به عبارت دیگر در جنگ رمضان دلیل اهمیت دادن رهبر شهید به دو قشر شاعر و مداح و تلاش وی بر پیوند دادن و رشد دادن این دو طبقه مشخص شد. در این جنگ، مداحان تریبون راستین مردم و صف اول حرکت اجتماعی بودند و توانستند قیام مردمی را به درستی همراهی و حتی هدایت کنند.

    اما هنگامی که همین قشر که با موقع‌شناسی توانسته‌اند حرکت مردم را در جنب و جوش اولیه نگاه دارند، اگر به هر دلیل زبان به انتقاد و یا بیان موضعی باز کنند با سخت‌ترین واکنش‌ها همراه می‌شوند. این واکنش‌ها مانند آنچه برای میثم مطیعی و مهدی رسولی پیش آمد حاصل تندروی جریان‌های مختلف است.

    اما در مورد عجیب شهر تبریز واکنش‌های بسیار قابل مطالعه‌ای برای انتقادی که مهدی لیثی از سخنان رئیس جمهور کرده اتفاق افتاد. داستان از جایی شروع شد که مداح جوان شهر تبریز خواست به زبان و ادبیات خودش از رئیس جمهور انتقاد کند. زبانی آمیخته با طنز و کنایه که هرکس که مخاطب این مداح باشد و با او در ۱۶۰ شب حضور در خیابان همراه بوده باشد متوجه می‌شود.

    در این استوری، مهدی لیثی در حمایت از مردمی که ۱۶۰ شب در خیابان بوده‌اند به سخنان رئیس جمهور واکنش نشان داد. حالا آنچه جالب توجه است واکنش برخی صفحات مجازی به این استوری است. عدم‌ همخوانی کنش و واکنش نشان می‌دهد اغلب واکنش‌ها به این استوری نه اثر واکنش به انتقاد این مداح، که از سر نوعی تمامیت‌خواهی و بستن دهان منتقدان است. نوعی هجمه دسته‌جمعی که به هر منتقد دیگری بگوید اگر زبان باز کنید به چنین سرنوشتی دچار می‌شوید!

    این واکنش‌ها علاوه بر این که نشان‌دهندۀ یک ساختار منسجم و به‌هم پیوسته‌ای از شبکه‌سازی مجازی و ایجاد حلقه‌های عربده‌کشی کامنتی است، نشان می‌دهد که جریانی پشت پرده در کار است تا هر نوع از انتقاد به ساختار دولت را با زشت‌ترین الفاظ بکوبد تا دیگر کسی جرائت و جسارت بیان هیچ نظری را نداشته باشد. این نخستین بارقه‌های افول برای یک دولت است!

    نکته مهم دیگر این که اگر هواداران رئیس جمهور محترم با یک استوری ساده انتقادی چنین برآشفته می‌شوند که کار را تا فحاشی ناموسی پیش می‌برند، در برابر انتقادهای اساسی که ممکن است به هر ساختاری وارد شود چطور رفتار خواهند کرد؟ آیا بهتر نیست آقای رئیس جمهور ابتدا این جماعت منسوب به خویش را با سخنانی از نهج البلاغه تربیت کند که می‌فرماید: «خیال نکنید اگر سخن حقی به من گفته شود، قبول آن، بر من، سنگینی خواهد کرد و یا این که خودبزرگ بین باشم؛ یقیناً، کسی که شنیدن حق و یا عرضه عدالت، بر او دشوار باشد، عمل به آن، بر او سنگین‌تر خواهد بود!»

    انتهای پیام/

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *