دورهمی‌های ميليونی خشونت جنسی!

یادداشت میهمان تبریزبیدار؛ آزاده حاج علی

اگر در مسير کويري دورافتاده و در پمپ بنزيني تک نازل هستيد که به گمانتان هيچ احدي شما را نمي شناسد بايد بدانيد که هيچ قطعيتي وجود ندارد و امکان دارد تنها دَيار آنجا، با نگاه به کارت بانکي و نام شما بفهمد نام همسرتان چيست، چه غذايي دوست داريد و مقدار تقريبي حقوقتان چقدر است: جادوي بحث انگيز اينستاگرام.

ديگر مهم نيست کاربري معروف يا ناشناخته باشيم. نيمي از ايرانيان به دليل استفاده از اين شبکه هر لحظه بهره اقتصادي، اجتماعي، هنري و فرهنگي براي خود رقم مي زنند. صرف نظر از موضوع کليشه اي تبليغات، کاربرد پرمخاطب تري هم در اين مدت در اينستاگرام رسميت يافته است، زيرا اگر بسياري از کاربران به دلايل اقتصادي نمي توانند کالاهاي تبليغي بخرند، تمامي کاربران مي توانند مشتري يک نوع کالا در صفحات پرشمار باشند؛ صفحاتي که جلو چشم ميليون ها ايراني بافرهنگ و تمدن، به سادگي متاع جنسي عرضه مي کنند و از مخاطب بدون دريافت ريالي، فقط بازديد مي خواهند.

شايد همين الان از خواندن اين يادداشت صرف نظر کنيد، چون به گمانتان در دايره دوستان شما هيچ شخصي مخاطب اين صفحات نيست و اين کارها فقط از عهده قاتلان آتنا و بنيتا و امثال آنها برمي آيد، ولي با صرف چندثانيه، خلاف اين ثابت مي شود؛ مثلا بياييد نام چند صفحه يک ميليون فالوئري را از اطرافيانتان بپرسيد. جدا از صفحات سلبريتي ها، مي بينيد که باقي صفحات، کسب وکارشان عرضه و رواج اسفناک مفاهيم جنسي، خشونت جنسي و خشونت جنسي عليه زنان است؛ صفحاتي که به بهانه سرگرمي و خنداندن کاربران، تصاوير و کپشن هاي رکيک منتشر مي کنند: نوع جهش يافته جوک هاي غيراخلاقي در دورهمي ها. با اين تفاوت که هيچ پچ پچي در کار نيست، جمعيت دورهمي ها چندميليوني شده و هيچ قانوني هم وجود ندارد که سوژه خشونت جنسي چه کساني هستند. گرچه در بيشتر موارد، زنان سلاخي جنسي مي شوند.

اينجانب به عنوان روزنامه نگار و فعال اجتماعي مدافع حقوق زنان به تازگي مورد خشونت جنسي صدها هزار کاربر ايراني قرار گرفتم؛ هم وطناني که به تصاوير کاملا معمولي ام با صحبت درباره نان سنگک تاختند و در هزل گويي جنسي با هم مسابقه گذاشتند. بيش از ١٠ صفحه با صد هزار تا ٥/١ ميليون فالوئر، در بازه زماني يک ماه، فلسفه اي جديد از حيات جنسي کاربران اينستاگرام در ايران را اين گونه برايم آشکار کردند و عجيب آنکه در هر صفحه، چند نامِ برايم آشنا بود: فارغ التحصيلان دانشگاه هاي معتبر، کارمندان و مديران شرکت هاي دولتي و خصوصي، ورزشکاران، دانشجويان، تاجران و خانواده هاي خاصي که به دليل باورهاي متفاوت، کمتر ملاقاتشان مي کنم، اما در کمال ناباوري مشتري پروپاقرص آن صفحات بودند و هستند. داستان به همين جا ختم نمي شد؛ علاوه بر پرورش آذري، همسرم و ضربه مهلک به روحيه اش، پيش از آگاهي از اتفاق، در حال مطالعه درباره حقوق زنان باردار در ايران و ديگر کشورها بودم. همچنين بندهاي سياست هاي جمعيتي را مي خواندم و با مي انگاشتم دست کم به دليل سه بند از بندهاي ١٤گانه، آن هم با گذشت سه سال از ابلاغ سياست ها، شرايط مناسبي براي سلامت بارداري در کشور حاکم است. باردار بودم و داشتم محتواي يک ستون را براي روزنامه جست وجو مي کردم؛ ستوني که به زيست يک زن باردار در تهران بپردازد و کاستي ها را به مديران نشان دهد که درست همان موقع ستون هاي سنگين خشونت جنسي هزاران تهراني و غيرتهراني روي سرم آوار شد. از لحظه وقوع اين خشونت تا هفته ها، تمامي ساعات شبانه روز، دوستان و آشنايان يا غريبه ها از نقاط مختلف ايران و ديگر کشورها من و خانواده ام را در کامنت ها يا دايرکت ها باخبر مي کردند. به دليل تحمل اين خشونت سنگين، عارضه اي براي بارداري ام پيش آمد که با مراجعه به پزشک، مجبور به ترک کار و استراحت يک ماهه در منزل شدم؛ استراحتي که به نظر متخصص، بايد بدون واکنش به جريان مخوف جنسي با تمرکز و معنويت طي مي شد. همکاران روزنامه نگار بسياري در اين مدت همدردي و تاکيد کردند فقط سلامت مادر و نوزاد مهم است. هفته هاي صعب گذشت و باوجود چندين گزارش به اينستاگرام درباره خشونت جنسي که خود سردمدار مبارزه با آن است، به دليل تعداد بالاي کاربران صفحات مورد بحث، هيچ اتفاقي نيفتاد؛ نه پستي حذف و نه ادميني بلاک شد.

همين الان که مي خواهيد اين صفحه را ورق بزنيد، نويسنده در حال احتضار روي تخت بيمارستاني در حال ختم بارداري اش است. قلب جنين در زمان باروري و سلامت جسمي مادر، در کشوري که خود را مدافع و موظف به افزايش جمعيت مي داند، به دليل شرايط اجتماعي رقت انگيز، از کار افتاده و يک مادر بايد با حق طبيعي و انساني خود، خداحافظي کند.

تصميم گرفتم اکنون که اثر مهلک اين خشونت ثابت شده، برخلاف ديگر نوشته هايم در روزنامه که به زنان دوردست هاي ايران مي پرداخت، به تجربه خود اشاره کنم، چراکه هنوز بر اساس سنت ها و باورهاي غالب جامعه، بيان مشکلات زنانه، خشونت ها عليه زنان و حتي بيماري هاي زنان تابوي بزرگي به شمار مي رود و حال انتظار داريم کودکانمان در جامعه ايمن باشند. گذشته از اين تجربه که به عنوان يک روزنامه نگار براي گفت وگو با هم وطنان فرهيخته، رسانه و خانه صنفي خود را انتخاب کردم، زنانه پيشنهاد مي کنم آثار مختلف انتشار خشونت جنسي يا حتي مفاهيم جنسي رکيک در جامعه و اثر آن بر سياست هاي جمعيتي بررسي شود. در بندي از سياست هاي جمعيتي به تسهيل ازدواج و پايداري آن اشاره شده است؛ در بندهاي ديگر هم به مهاجرت داخلي، جلوگيري از طلاق، زندگي سالمندان با فرزندانشان، تامين اقتصادي زوج ها و باروري بالاتر از سطح جانشيني.

اگر منتقد سياست هاي فوق هستيد نيز تفاوتي ندارد. کدام زوجي را مي شناسيد که دست کم يک نفرشان از ترس پناه بردن ديگري به صفحات مستهجن کابوس نداشته باشد؟ چه کابوس شکل نگرفتن ازدواج، چه کابوس متلاشي شدن خانواده، چه کابوس اعتياد به مهملات و فرورفتن در مشکلات اقتصادي، چه مهاجرت به کشورهاي ديگر و چه ترس از فرزندآوري؟ درعين حال پيشنهاد مي شود متولي جوان ارتباطات و فناوري اطلاعات بر پايش اخلاقي شبکه هاي مجازي همت ويژه گمارد. باشد که جمعيت آينده اين ديار نه با قاتلان و سارقان مال و امنيت و آرامش هم وطنان، که با نوع والاي انسان افزايش يابد.